text_structure.xml 14 KB
<?xml version='1.0' encoding='UTF-8'?>
<teiCorpus xmlns:xi="http://www.w3.org/2001/XInclude" xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
  <xi:include href="PPC_header.xml"/>
  <TEI>
    <xi:include href="header.xml"/>
    <text>
      <body>
        <p xml:id="div-1">Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją poseł Grażyny Jolanty Ciemniak z dnia 18 lipca 2007 r., przesłaną przy piśmie znak: SPS-024-3138/07, dotyczącą wpływu działalności Kopalni Węgla Brunatnego Konin na poziom wód w Jeziorze Ostrowskim, uprzejmie wyjaśniam, co następuje.</p>
        <p xml:id="div-2">Kopalnia Węgla Brunatnego Konin w rejonie jezior należących do Powidzkiego Parku Krajobrazowego (m.in. Jeziora Ostrowskiego) prowadzi działalność polegającą na wydobywaniu węgla brunatnego na podstawie koncesji nr 165/94 (znak: BKk/MS 1338/94) udzielonej w dniu 6 lipca 1994 r. przez ministra ochrony środowiska, zasobów naturalnych i leśnictwa na wydobywanie węgla brunatnego ze złoża Pątnów IV. Zgodnie z warunkami zawartymi w koncesji, kopalnia została zobowiązana m.in. do:</p>
        <p xml:id="div-3">- wydobywania kopaliny w wyznaczonych granicach obszaru i terenu górniczego oraz przestrzegania przepisów, zwłaszcza Prawa geologicznego i górniczego i dotyczących ochrony, kształtowania i wykorzystywania zasobów środowiska (zwłaszcza wód i terenów leśnych);</p>
        <p xml:id="div-4">- prowadzenia działalności w sposób zgodny z wymaganiami ochrony środowiska, określonymi w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego oraz nienaruszający określonego tym planem przeznaczenia terenów;</p>
        <p xml:id="div-5">- stosowania systemów eksploatacji ograniczających powstawanie szkód górniczych.</p>
        <p xml:id="div-6">Innymi dokumentami, w oparciu o które Kopalnia Węgla Brunatnego Konin eksploatuje węgiel brunatny ze złoża Pątnów IV (odkrywka Jóźwin II B), są m.in.:</p>
        <p xml:id="div-7">- plan ruchu, część podstawowa dla odkrywki Jóźwin, zatwierdzony decyzją dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w Poznaniu z dnia 28 sierpnia 1995 r. (znak: 74/30/95/WB);</p>
        <p xml:id="div-8">- plan ruchu, część szczegółowa Zakładu Górniczego Konin w Kleczewie SA - odkrywka Jóźwin na okres od 2 września 2004 r. do 1 września 2007 r., zatwierdzony decyzją dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w Poznaniu z dnia 31 sierpnia 2004 r. (znak: L.dz.022/0234/0002/04/03579/GD);</p>
        <p xml:id="div-9">- projekt zagospodarowania złoża Pątnów IV dla odkrywki Jóźwin II B, zatwierdzony decyzją ministra ochrony środowiska, zasobów naturalnych i leśnictwa z dnia 12 kwietnia 1996 r. (znak: Gosm1/5733/95/96);</p>
        <p xml:id="div-10">- dodatek nr 1 do projektu zagospodarowania złoża Pątnów IV dla odkrywki Jóźwin II B, zatwierdzony decyzją ministra ochrony środowiska, zasobów naturalnych i leśnictwa z dnia 22 marca 1999 r. (znak: DGe/MM/489/9126/99).</p>
        <p xml:id="div-11">Udzielenie przez ministra ochrony środowiska, zasobów naturalnych i leśnictwa ww. koncesji, jak również zatwierdzenie przez dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w Poznaniu planu ruchu dla zakładu górniczego zostało poprzedzone pozytywnymi uzgodnieniami z organami gmin.</p>
        <p xml:id="div-12">Teren górniczy Pątnów, obejmujący złoże węgla brunatnego Pątnów IV i obszar górniczy Pątnów IV został utworzony przez ministra ochrony środowiska, zasobów naturalnych i leśnictwa w dniu 30 sierpnia 1993 r. (znak: GOsm/1537/93) na wniosek KWB Konin. Podstawą dla jego określenia było opracowanie z 1992 r. - Numeryczna prognoza rozwoju leja depresji dla O/Jóźwin II.</p>
        <p xml:id="div-13">W 1994 r. firma Poltegor-projekt z Wrocławia sporządziła ˝Ocenę oddziaływania na środowisko odkrywki Pątnów˝. Ustalono wtedy planowany zasięg leja depresji, na podstawie którego utworzono teren górniczy Pątnów IV. Z ww. opracowania wynika, iż na pozostałych przestrzeniach, nieznajdujących się w wyznaczonym terenie górniczym, nie powinno wystąpić obniżanie się zwierciadła wód gruntowych w wyniku odwodnienia prowadzonego przez kopalnię.</p>
        <p xml:id="div-14">Ponadto, dla złoża Pątnów IV sporządzona została również przez przedsiębiorcę Dokumentacja określająca warunki hydrogeologiczne w związku z projektowanym odwodnieniem złoża węgla brunatnego Pątnów IV - odkrywka Jóźwin II B, przyjęta bez zastrzeżeń przez ministra środowiska stosownym zawiadomieniem z dnia 7 kwietnia 2003 r. (znak: DG/kdh/ED/489-6422/2003).</p>
        <p xml:id="div-15">Kopalnia Węgla Brunatnego Konin w Kleczewie SA posiada więc niezbędne decyzje i dokumenty do prowadzenia wydobycia węgla brunatnego z przedmiotowego złoża na podstawie udzielonej przez ministra ochrony środowiska, zasobów naturalnych i leśnictwa koncesji.</p>
        <p xml:id="div-16">W przypadku zaistnienia zmian w środowisku, powstałych w wyniku prowadzonej działalności górniczej, obowiązek przywrócenia do stanu poprzedniego ciąży na przedsiębiorcy wydobywającym kopalinę. Przywrócenie do stanu poprzedniego powinno nastąpić poprzez dostarczenie gruntów, obiektów budowlanych, urządzeń, lokali, wody lub innych dóbr tego samego rodzaju. W przypadku gruntów rolnych i leśnych przywrócenie do stanu poprzedniego następuje w drodze rekultywacji i powinno być prowadzone zgodnie z przepisami o ochronie tych gruntów.</p>
        <p xml:id="div-17">W sytuacji dotyczącej odpowiedzialności za szkody spowodowane ruchem zakładu górniczego należy natomiast skorzystać z rozwiązań zawartych w dziale V obowiązującego Prawa geologicznego i górniczego (Dz. U. z 2005 r. Nr 228, poz. 1947, z późn. zm.). Strony znajdujące się w terenie oddziaływania eksploatacji prowadzonej przez kopalnię, czyli w terenie górniczym, zgodnie z art. 97 tej ustawy, mają możliwość występowania do przedsiębiorcy o przywrócenie do stanu poprzedniego na podstawie postępowania ugodowego z przedsiębiorcą prowadzącym działalność wydobywczą. W przypadku, gdyby przedsiębiorca odmówił zawarcia ugody, zainteresowane strony mogą sprawę skierować do sądu i tą drogą żądać zadośćuczynienia. Sądowe dochodzenie roszczeń jest możliwe po wyczerpaniu postępowania ugodowego. Warunek wyczerpania postępowania ugodowego jest spełniony, jeżeli przedsiębiorca odmówił zawarcia ugody albo od zgłoszenia przedsiębiorcy żądania przez poszkodowanego upłynęło 30 dni.</p>
        <p xml:id="div-18">Tak więc obowiązek rozstrzygania sporów dotyczących powstawania szkód spowodowanych działalnością górniczą oraz orzekania w przedmiocie roszczeń stron pozostaje poza kompetencjami ministra środowiska i leży w gestii sądów powszechnych.</p>
        <p xml:id="div-19">Związek Gmin Powidzkiego Parku Krajobrazowego (ZGPPK) wystąpił do ministra środowiska (pismo z dnia 12 września 2006r., znak: 0713/78/06) z informacją o klęsce ekologicznej na obszarze Pojezierza Wielkopolsko-Kujawskiego spowodowanej działalnością Kopalni Węgla Brunatnego Konin w Kleczewie SA. Dodatkowo do wystąpienia zostało załączone opracowanie pt. ˝Ocena oddziaływania odwodnienia odkrywek w rejonie Kleczewa prowadzonych przez Kopalnię Węgla Brunatnego Konin SA w Kleczewie na poziomy wody w jeziorach położonych przy wododziale rzeki Noteci i rzeki Warty˝. Przedmiotowe opracowanie zostało poddane analizie i ocenie przez niezależnych ekspertów.</p>
        <p xml:id="div-20">W tym czasie do ministra środowiska została przesłana interpelacja posła Tadeusza Tomaszewskiego (z dnia 5 września 2006r.) w sprawie degradacji jezior Powidzkiego Parku Krajobrazowego, na którą udzielona została odpowiedź - pismo Podsekretarza Stanu Głównego Geologa Kraju - Mariusza-Oriona Jędryska z dnia 12 października 2006 r. (znak: DGe-078/7550/06/MWo).</p>
        <p xml:id="div-21">Analizując szczegółowo przesłane przez ZGPPK opracowanie pt. ˝Ocena oddziaływania odwodnienia odkrywek w rejonie Kleczewa prowadzonych przez Kopalnię Węgla Brunatnego Konin SA w Kleczewie na poziomy wody w jeziorach położonych przy wododziale rzeki Noteci i rzeki Warty, sporządzone przez prof. dra hab. Piotra Ilnickiego i mgra inż. Wojciecha Orłowskiego, można stwierdzić, iż na jego podstawie nie jest możliwe jednoznaczne wskazanie przyczyn regresji wód w jeziorach Powidzkiego Parku Krajobrazowego.</p>
        <p xml:id="div-22">Przedmiotowe opracowanie zawiera bowiem szereg niedociągnięć, zwłaszcza w zakresie analizy wpływu czynników klimatycznych oraz warunków hydrogeologicznych, które powodują, że część wniosków nie posiada właściwego uzasadnienia merytorycznego.</p>
        <p xml:id="div-23">Zdaniem autorów zasadnicze wnioski wykonanego opracowania sprowadzały się do wskazania odwadniania odkrywki Jóźwin II B jako bezpośredniej i praktycznie jedynej przyczyny obniżania się poziomu wody w jeziorach Powidzkiego Parku Krajobrazowego w latach 2003-2005, a poprzednio w latach 1991-1993 - odwadniania odkrywki Jóźwin IIA.</p>
        <p xml:id="div-24">Wniosków z ˝Oceny oddziaływania....˝ z uwagi na istotne zastrzeżenia nie można uznać za dowiedzione, lecz jedynie jako prawdopodobne hipotezy, wymagające potwierdzenia w toku dalszych badań. Do czasu wyjaśnienia wątpliwości, dotyczących przede wszystkim: oceny wpływu czynników klimatycznych, eksploatacji wód jeziornych, warunków hydrogeologicznych, w tym więzi hydraulicznej jezior z poziomem neogeńsko-kredowym, postępowania roszczeniowe w stosunku do KWB Konin nie znajdują uzasadnienia. Uzyskanie wiarygodnych wyników badań wymaga przeprowadzenia dodatkowych prac terenowych, w tym pomiarów geoelektrycznych oraz włączenia modelowania matematycznego do analizy zgromadzonych danych.</p>
        <p xml:id="div-25">Szczegółowe rozpoznanie problemu będzie wymagało określenia:</p>
        <p xml:id="div-26">- stosunku wód podziemnych pierwszego poziomu wodonośnego do wód w jeziorach,</p>
        <p xml:id="div-27">- stopnia kontaktu hydraulicznego wód w jeziorach z wodami poziomu wodonośnego bezpośrednio depresjonowanego przez systemy odwodnieniowe odkrywki Jóźwin,</p>
        <p xml:id="div-28">- zasięgu obszaru spływu wód podziemnych w poszczególnych poziomach wodonośnych do systemu odwodnieniowego odkrywki Jóźwin (położenie wododziałów podziemnych w poszczególnych poziomach wodonośnych),</p>
        <p xml:id="div-29">- wpływu czynników klimatycznych na reżim wód podziemnych i powierzchniowych w rejonie jezior Powidzkiego Parku Krajobrazowego, lecz niebędących pod wpływem odwodnienia odkrywek kopalń węgla brunatnego,</p>
        <p xml:id="div-30">- bilansu hydrologicznego wód w jeziorach (bilans opadów, dopływu i odpływu, ewaporacji i poborów wody).</p>
        <p xml:id="div-31">W związku z powyższym, w opinii organu koncesyjnego, na dzień dzisiejszy nie można jednoznacznie stwierdzić, iż wpływy odwodnienia odkrywki Jóźwin II B (złoże Pątnów IV) sięgają poza granice jezior tzw. ciągu północno-zachodniego, a jedyną przyczyną regresji wód w jeziorach Powidzkiego Parku Krajobrazowego jest działalność Kopalni Węgla Brunatnego Konin w Kleczewie SA. Prawdopodobnie, zarówno czynniki klimatyczne, jak i skomplikowane warunki hydrogeologiczne, odgrywają również istotną rolę w tym procesie. Bez dalszych badań nie jest możliwe jednoznaczne i ostateczne rozstrzygnięcie przedmiotowej kwestii.</p>
        <p xml:id="div-32">Jednoznaczne oskarżanie jednego podmiotu odpowiedzialnego za degradację środowiska musi zostać poparte mocnymi dowodami, a ich uzyskanie wymaga zawsze m.in. opinii ekspertów. Kroki zaradcze podjęte przez ministra środowiska są więc zwyczajowo przyjętym sposobem postępowania i niewątpliwie przyczyniły się do lepszego poznania istoty problemu.</p>
        <p xml:id="div-33">Jednocześnie pragnę zauważyć, iż z posiadanych przeze mnie informacji wynika, iż podmiot posiadający koncesję na wydobywanie węgla brunatnego ze złoża Pątnów IV, tj. Kopalnia Węgla Brunatnego Konin w Kleczewie SA nie wyklucza swojego udziału we współfinansowaniu zasilania jezior wodami z odwodnienia studziennego O/Jóźwin II B. Stosowne zobowiązania zostały przez nią przedstawione na zorganizowanym przez wojewodę wielkopolskiego spotkaniu w dniu 20 października 2006 r. Stopień partycypacji w kosztach tego przedsięwzięcia w przypadku KWB Konin w Kleczewie SA ma sięgać 50%. Mam więc nadzieję, iż problem dotyczący gwałtownego obniżania się wód jezior Powidzkiego Parku Krajobrazowego uda się rozwiązać polubownie, na szczeblu władz lokalnych, bez ingerencji sądów powszechnych.</p>
        <p xml:id="div-34">Ponadto pragnę poinformować, iż Związek Gmin Powidzkiego Parku Narodowego wystąpił do ministra środowiska z propozycją zasilania wspomnianych jezior wodami pochodzącymi z odwodnienia wyrobisk górniczych, jednakże po analizach dostępnych dokumentów w przedmiotowej sprawie i konsultacjach z Regionalnym Zarządem Gospodarki Wodnej w Poznaniu zapadła decyzja, iż taka propozycja nie może zostać zaakceptowana.</p>
        <p xml:id="div-35">Nadmieniam również, iż organem bezpośrednio nadzorującym działalność górniczą Kopalni Węgla Brunatnego Konin jest dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego w Poznaniu. Wobec braku informacji o ewentualnych problemach dotyczących granic terenu górniczego, organ koncesyjny nie miał podstaw do stwierdzenia, iż kopalnia prowadzi działalność niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i otrzymaną koncesją.</p>
        <p xml:id="div-36">Z pełnym przekonaniem można zatem stwierdzić, iż minister środowiska podjął wszelkie możliwe działania wynikające z jego kompetencji, celem rozwiązania problemu regresji wód w Powidzkim Parku Krajobrazowym.</p>
        <p xml:id="div-37">Z poważaniem</p>
        <p xml:id="div-38">Podsekretarz stanu</p>
        <p xml:id="div-39">Mariusz-Orion Jędrysek</p>
        <p xml:id="div-40">Warszawa, dnia 27 sierpnia 2007 r.</p>
      </body>
    </text>
  </TEI>
</teiCorpus>